Επιληψίες

epilepsyΟ ορισμός της επιληψίας ως κλινικής οντότητα αποδίδεται στον Ιπποκράτη, ο οποίος ήταν από τους πρώτους γιατρούς που τόνισε ότι η επιληψία είναι νόσος σαν τις άλλες και ότι δεν είχε τίποτε το θεϊκό, τίποτε το φανταστικό, τίποτε το τρομακτικό και μπορεί να αντιμετωπιστεί.

Επιληψία είναι μια οικογένεια από διαφορετικές διαταραχές (γι’ αυτό και προτιμούμε στη σύγχρονη ορολογία τον όρο «επιληψίες» παρά «επιληψία») που έχουν ως κοινό σημείο τους επαναλαμβανόμενους παροξυσμούς με αιφνίδια, υπέρμετρη και ανώμαλη εκφόρτιση εγκεφαλικών νευρώνων.

Οι επιληπτικοί παροξυσμοί  (κρίσεις) μπορεί να προκαλούν σπασμούς (εάν προκαλέιται παθολογική ενεργοποίηση κινητικών περιοχών του εγκεφάλου – ο κινητικός φλοιός) ή και οπτικές, ακουστικές ή οσφρητικές ψευδαισθήσεις (εάν συμμετέχουν άλλες περιοχές του, όπως ο ινιακός, ο κροταφικός, ή ο βρεγματικός φλοιός).

Την ορίζουμε ως πρωτοπαθή ή ιδιοπαθή, όταν δεν εμφανίζεται συγκεκριμένο αίτιο που προκαλεί παροξυσμούς. Αντίθετα ως δευτεροπαθής όταν ανευρίσκεται συγκεκριμένη αιτία που την προκαλεί. Ένας μεγάλος αριθμός παραγόντων και νόσων, όπως είναι οι όγκοι, ο τραυματισμός της κεφαλής, η υπογλυκαιμία, οι λοιμώξεις των μηνίγγων, η απότομη στέρηση του αλκοόλ σε ένα αλκοολικό, αλλά και η παρατεταμένη στέρηση ύπνου μπορεί να προκαλέσει την εκδήλωση επιληπτικών κρίσεων.

Η επιληψία λοιπόν δεν είναι μια απλή νόσος, αλλά ένα σύνολο καταστάσεων με ευρύ φάσμα υποκείμενης παθολογίας που έχουν ως κοινό γνώρισμα την εμφάνιση υποτροπιαζόντων συνήθως επιληπτικών επεισοδίων. Από επιληψία πάσχουν 50.000.000 περίπου άνθρωποι σε όλο τον κόσμο, καθιστώντας τη ως τη συχνότερη σοβαρή νευρολογική νόσο, με ετήσια επίπτωση στις ανεπτυγμένες χώρες 50-70/100000 πληθυσμού. Είναι συχνότερη στην παιδική ηλικία και στους ανθρώπους άνω των 65 ετών. Η αντιμετώπισή της αφορά κατά κύριο λόγο την πρωτοβάθμια περίθαλψη και συνήθως επιτυγχάνεται με τη χρήση αντιεπιληπτικών φαρμάκων.

Η διεθνής ταξινόμηση των επιληπτικών κρίσεων (διαφόρων τύπων εστιακές ή γενικευμένες κρίσεις) και η αναγνώριση ιδιαίτερων επιληπτικών συνδρόμων (ανάλογα με την ηλικία, το είδος των κρίσεων, το οικογενειακό ιστορικό, το γενετικό υπόβαθρο, τα ηλεκτροεγκεφαλογραφικά ευρήματα και τα απεικονιστικά ευρήματα), είναι καθήκον του ειδικού Νευρολόγου ώστε να προσδιορίζεται ασφαλέστερα η ακριβής διάγνωση, η πρόγνωση και να επιλέγεται η πιο κατάλληλη θεραπεία.